Bệnh Học là trang thông tin chuyên về bệnh và sức khỏe trong đời sống. Mọi thông tin trên đây chỉ mang tính tham khảo.

Trầm cảm sau sinh: Nguyên nhân, triệu chứng và điều trị

Trầm cảm sau sinh (tiếng Anh: postpartum depression) là một dạng của bệnh trầm cảm ảnh hưởng chủ yếu đến phụ nữ và một số ít nam giới sau khi đứa con sinh ra.

Trầm cảm sau sinh ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe bà mẹ, đặc biệt là sự phát triển trí tuệ, cảm xúc và thể chất của đứa trẻ, tuy vậy đáng mừng là bệnh này đáp ứng tốt với điều trị. Bệnh còn có tên khác là Trầm cảm hậu sản, trầm cảm sau sanh. Ngoài ra ở những thời điểm đặc biệt khác của cuộc đời, phái nữ cũng có nguy cơ cao như trầm cảm trong giai đoạn tiền kinh nguyệt, rối loạn khí sắc liên quan đến thời kì mãn kinh

Triệu chứng

Các triệu chứng có thể xuất hiện vào bất kỳ thời điểm nào đó trong năm đầu sau sinh, bao gồm các triệu chứng thường gặp sau

 

  • Cảm thấy mình không xứng đáng chăm sóc em bé
  • Sao nhãng trong việc chăm sóc con
  • Cáu ghắt với người khác
  • Dễ lo âu và hoảng sợ
  • Buồn bã
  • Cảm thấy có tội
  • Không còn thích thú với những thứ, hoạt động mình ưu thích trước kia
  • Giảm thiểu giao tiếp với người khác
  • Rối loạn giấc ngủ (thường là mất ngủ)
  • Ăn uống thất thường
  • An ủi không đem lại kết quả
  • Cảm thấy trống rỗng
  • Cảm thấy yếu ớt hoặc không còn sức lực
  • Không cảm thấy thoải mái trong quan hệ tình dục
  • Giảm khả năng diễn đạt chính xác khi nói hoặc viết
  • Tuyệt vọng
  • Lòng tự trọng thấp

 

Những ý nghĩ ám ảnh có thể xuất hiện và thường liên quan đến bạo lực đối với đứa trẻ. Trong trường hợp bị nặng ý nghĩ và hành vi giết đứa trẻ ngay sau khi sanh có thể xảy ra với những hoang tưởng hoặc ảo giác

Yếu tố nguy cơ

Một số người có khả năng mắc bệnh này cao hơn người khác điều đó có thể được dự đoán chính xác thông qua một số đặc điểm ở người mẹ giúp phòng tránh từ xa, theo các nghiên cứu thì những yếu tố sau sẽ làm tăng nguy cơ mắc trầm cảm sau sinh ở phụ nữ:

Nghĩa vụ chăm sóc trẻ nhỏ phải được chia sẻ và người mẹ cần tránh mâu thuẫn với người thân đặc biệt là chồng, điều đó giúp hạn chế trầm cảm sau sinh

  • Bị trầm cảm trong thời kỳ mang thai
  • Từng bị trầm cảm sau sinh trước kia
  • Khó khăn kinh tế, nghề nghiệp không ổn định
  • Sinh con so (con đầu lòng) có nguy cơ mắc bệnh cao hơn sinh con rạ
  • Đứa trẻ không có bố chính thức
  • Sinh con trong tình trạng ly dị hoặc ly thân
  • Sử dụng các chất kích thích như rượu, thuốc lá, ma túy
  • Đẻ khó, đẻ mổ
  • Sinh con ở độ tuổi vị thành niên
  • Không có người hỗ trợ chăm sóc

 

Nguyên nhân

Người ta vẫn chưa tìm được chính xác nguyên nhân của trầm cảm sau sinh, một số giải thích được đưa ra là vào thời điểm sau sinh nội tiết tố của người mẹ bị rối loạn thêm vào đó là những mệt mỏi trong thời kỳ mang thai và sau khi sinh cùng những rắc rối trong quan hệ vợ chồng. Với đàn ông nguyên nhân chủ yếu là do sự thay đổi đột ngột lối sống cùng sự suy giảm mối quan tâm của vợ, vì lúc này cô ấy phải tập trung trong vai trò làm mẹ, người chồng có thể cảm thấy cô đơn

Điều trị và phòng ngừa

Nguyên tắc điều trị giống như các trường hợp trầm cảm khác: phối hợp thuốc chống trầm cảm và tâm lý trị liệu trong đó người bệnh tập trung cải thiện mối quan hệ với người khác chủ yếu với chồng và con. Điều trị tâm lý được ưu tiên bởi vì khi dùng thuốc người mẹ có thể phải ngưng cho con bú do thuốc xuất hiện trong sữa mẹ, tuy nhiên dùng thuốc vẫn là bắt buộc khi xét thấy lợi ích đem lại là cao hơn các yếu tố có hại. Cần theo học một số chương trình giáo dục tiền sản cho cả người vợ lẫn chồng trước khi sinh con, hoặc ít nhất tìm sách báo hướng dẫn, hoạt động này giúp cung cấp những kiến thức đúng đắn về sức khỏe sinh sản, nhận thức tốt sẽ giúp phòng tránh trầm cảm sau sinh.

Một phương pháp chẩn định người mẹ có nguy cơ bị trầm cảm sau sinh là bảng điểm Edinburgh. Sau khi trả lời mười câu hỏi trong bảng, nếu số điểm trên 13, người mẹ có nguy cơ bị trầm cảm sau sinh

7 mẹo nhỏ giúp ngăn ngừa và hạn chế căn bệnh này

  • Tham gia các lớp học dành cho đối tượng làm cha làm mẹ do bệnh viện tài trợ
  • Lên kế hoạch về tiền bạc liên quan mật thiết với chuyện em bé sắp ra đời
  • Nghĩ ra các cách thức nhằm chia sẻ trách nhiệm chăm sóc em bé. Ví dụ, người cha có thể lo việc cho bé ăn đêm theo công thức có sẵn hoặc chuẩn bị bình sữa cho bé bú
  • Chú ý dồn tâm trí đến các vấn đề quan hệ gia đình trước khi em bé chào đời
  • Thuê người giúp việc hoặc nhờ người thân trong gia đình trông giữ giùm em bé mỗi tuần một lần
  • Hiểu rằng đời sống tình dục sẽ thay đổi sau khi sinh và có thể không trở lại bình thường trong vòng một năm hoặc lâu hơn
  • Tìm kiếm nhóm tương trợ cùng cảnh ngộ, những người mới làm bố, hoặc tra cứu thông tin về trầm cảm

No Comments

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

© Copyright 2016 Bệnh Học, All Rights Reserved

Design by Dịch vụ SEO

DMCA.com Protection Status Các thông tin trên Benhhoc.org chỉ mang tính chất tham khảo. Khi có vấn đề tương tự, bạn phải tuyệt đối tuân theo chỉ dẫn của Bác sĩ. Chúng tôi tuyệt đối không chịu bất cứ trách nhiệm nào do bạn đọc tự ý áp dụng các thông tin trên Benhhoc.org gây ra.